Chương 6: Đề từ
“Cả cuộc đời tôi là một chuỗi dài những nỗ lực không ngừng nghỉ, cốt chỉ để thoát ly khỏi sự tẻ nhạt tầm thường của cõi nhân sinh.”
— Sherlock Holmes, trích trong *Hội Tóc Đỏ*
1 - Ảo Ảnh Hoàn Hảo (1)
1 - Ảo Ảnh Hoàn Hảo (1)
ẢO ẢNH HOÀN HẢO
Khoảnh khắc con rồng hiện hình trên sân khấu của Sảnh Đường Ai Cập tại Luân Đôn, Sherlock Holmes nhận ra ngay lập tức: Alistair Hemsworth mang trong mình một thứ gì đó vừa tuyệt diệu, lại vừa điên rồ. Lúc này đang là cuối hè năm 1869. Cậu thiếu niên mười lăm tuổi cảm thấy bản thân đã thực sự là một người đàn ông trưởng thành. Cậu diện chiếc áo khoác *frock coat* — kiểu áo choàng nam trang trọng dài ngang gối — mang sắc đen tuyền, tuy cũ nhưng được chải giặt không tì vết. Đây là chiếc áo tử tế đầu tiên trong đời cậu; những chiếc trước đó đều đã sờn rách cả. Ngồi cạnh cậu, với vẻ mặt há hốc mồm kinh ngạc không kém, là Irene Doyle. Hôm nay chính là sinh nhật tuổi mười sáu của cô. Và trong mắt cậu, cô chính là thiếu nữ, không, là người phụ nữ xinh đẹp nhất toàn nước Anh. Mối quan hệ giữa hai người từng trải qua không ít sóng gió, nhưng gần đây mọi thứ đã đổi thay. Họ bắt đầu hẹn hò. Cô dũng cảm chống lại ý muốn của cha mình để ở bên cậu. Còn cậu (dù kém cô bảy tháng tuổi) lại hoàn toàn tự do đi lại, nhờ vào lối sống phóng khoáng của người thầy hướng dẫn: Sigerson Bell, vị dược sư xuất chúng ngụ tại phố Denmark.
Sherlock từng vô cùng ngạc nhiên khi cô tiết lộ ngày sinh và tuổi thật. Cậu luôn đinh ninh rằng cô nhỏ tuổi hơn mình. Con gái, cậu dần nhận ra, luôn chứa đựng đầy rẫy những bất ngờ. Nhưng ngay cả họ cũng chẳng thể nào làm phép biến ra một con rồng.
Đám đông khán giả la hét ầm ĩ. Alistair Hemsworth đứng hiên ngang trước bối cảnh rừng rậm được dựng trên sân khấu. Một tay gã chống hông, ngực ưỡn cao đầy tự hào. Cánh tay kia giơ lên, ngón trỏ chĩa thẳng vào... con quái vật đang quằn quại hiện hình. Nó dường như vừa trỗi dậy từ vực thẳm địa ngục ngay bên dưới nhà hát. Một ảo ảnh xuất chúng. Ngay cả một bộ óc nhạy bén như Sherlock cũng không thể nhìn thấu mánh khóe này. Con rồng rít lên từng hồi. Nó vặn mình điên cuồng trong lồng sắt. Hình khối ba chiều sống động, lớp da dẻ mang cảm giác như cao su với sắc xám xanh tựa bùn lầy, điểm xuyết đôi cánh màu vàng rực. Chiều dài từ đầu đến đuôi của nó vượt quá tám feet (khoảng hơn hai mét rưỡi). Đám phụ nữ bên dưới choáng váng. Họ ré lên hãi hùng, ngả rạp vào vòng tay những quý ông đi cùng. Nhưng Irene Doyle vẫn đứng thẳng người. Gương mặt cô bừng sáng, rạng rỡ vì phấn khích. Cô quay sang nhìn Sherlock, chủ động nắm lấy tay cậu. Cậu cũng rạng rỡ mỉm cười đáp lại.
Tiếng rít của con rồng dường như được phát ra từ phía hậu trường. Đôi cánh của nó vỗ theo một nhịp điệu cơ học đều đặn. Sherlock lờ mờ nhìn thấy những sợi dây đen mỏng manh gắn trên cánh được khéo léo giấu lẫn vào phông nền tối. Dù vậy, con quái vật trông vẫn quá đỗi chân thực! Thay vì khạc lửa, một chiếc lưỡi đỏ chót, chẻ đôi ở đầu, dài hơn một foot (chừng ba mươi phân) phóng ra thụt vào đầy sống động. Đôi mắt sáng rực của nó trừng trừng nhìn xuống khán giả. Sự linh hoạt ấy dường như do chính tay Chúa trời thổi hồn, chứ chẳng một con người phàm tục nào, dù tài ba đến đâu, có thể tạo ra. Nếu đây không phải là rồng, thì chắc chắn là một con khủng long cổ đại... bằng một phép màu nào đó đã được hồi sinh ngay trên sân khấu Sảnh Đường Ai Cập!
Rồi một cảnh tượng còn gây chấn động hơn cả con rồng xuất hiện bên trong lồng sắt. Một người phụ nữ. Đầu đội vương miện, khoác chiếc áo choàng Ai Cập màu tím được buộc vén ra sau, để lộ bộ trang phục bằng vải *muslin* — một loại vải bông dệt trơn — trắng mỏng tang bên dưới. Cô đứng thẳng trên đôi chân trần thon dài, đối diện trực tiếp với con rồng! Trông cô ngập tràn khiếp đảm. Hemsworth đã nhốt chính trợ lý của mình vào lồng cùng con quái vật! Hai tay cô bị trói ngoặt ra sau lưng, miệng bị bịt kín. Cô gào thét, nhưng "cứu với!" là từ duy nhất người ta có thể nghe rõ. Tiếng la hét từ hàng ghế khán giả càng lúc càng lớn. Nhiều quý bà ngất xỉu, ngã gục xuống ghế. Irene siết chặt lấy tay Sherlock.
Hemsworth quay sang con thằn lằn khổng lồ. Gã rút ra một thanh kiếm từ cõi hư không. "Thuở xa xưa, vị thánh đáng kính đã hạ sát ác long ngay khoảnh khắc nó chạm đến công chúa," gã hô vang, "cứu cả nàng... lẫn thần dân của ngài!"
Con rồng chồm tới, cố lao vào người phụ nữ. Nó đã bị xiềng xích, nhưng từng cú giãy giụa mãnh liệt tưởng chừng sắp phá nát gông cùm. Liệu nó có nuốt chửng cô sống sờ sờ, ngay trên sân khấu trước mặt hàng trăm con người này không?
"BIẾN ĐI!" Hemsworth gầm lên, vung mạnh thanh kiếm về phía sinh vật.
Chớp mắt, mọi thứ — con rồng, nàng công chúa, và cả chiếc lồng sắt — biến mất tăm khỏi sân khấu.
Tiếng vỗ tay vang lên như sấm dậy.
Luân Đôn chưa bao giờ coi Alistair Hemsworth là một ảo thuật gia vĩ đại. Không ai xếp gã vào hàng ngũ những huyền thoại đang phô diễn tài nghệ trong kỷ nguyên vàng của nghệ thuật ảo giác trên các sân khấu thủ đô. Thế nhưng, năm nay, từng đoàn khán giả lại xếp hàng dài vô tận chỉ để đến xem gã biểu diễn.
Gã không sinh ra để làm nghề này như hầu hết những đồng nghiệp khác. Thực tế, chỉ vài năm trước, nếu có ai biết đến gã, thì đó là với tư cách một nhà thám hiểm. Không phải một vĩ nhân như Burton hay Speke — những nhà thám hiểm vĩ đại dám dấn thân vào vùng châu Phi tăm tối nhất, tạo ra những khám phá lịch sử và mang vinh quang về cho Đế quốc Anh. Gã thuộc một loại khác, thấp kém hơn — một kẻ thám hiểm với những chiến tích cỏn con chỉ đáng được in thành mẩu tin vặt ở trang cuối tờ *The Times of London*. Một tay buôn người, chuyên lùng sục những kẻ dị dạng trong các khu rừng phương Đông để cung cấp cho giới bầu show nước Anh. Thậm chí còn có lời đồn đại rằng gã đôi khi nhúng chàm vào những phi vụ buôn bán nô lệ bất hợp pháp và nhục nhã... bất kể màu da của nạn nhân.
Tuy nhiên, ước mơ của gã — như những gì gã rêu rao trên mặt báo trong mùa diễn đại thành công này — luôn là trở thành một ảo thuật gia lừng danh. Vốn là một người đam mê ảo thuật từ thuở bé, gã đã thề từ lâu rằng mình sẽ trở thành một hiện tượng sân khấu như ngày hôm nay.
Nhưng buổi diễn của gã thực chất chỉ được xây dựng dựa trên một khoảnh khắc tỏa sáng duy nhất. Cả Luân Đôn đều biết điều đó.
Sherlock và Irene đã phải ngồi chịu đựng những màn ảo thuật lóng ngóng khi gã cố làm một nữ khán giả bay lên, pha cưa cắt một quý bà khác đầy vụng về, và màn tháo đầu chính mình mang đậm chất nghiệp dư. Cái đầu bằng sứ giả tạo rõ rành rành, bị cô trợ lý người châu Phi xinh đẹp cắt lìa khỏi thân, rồi suýt bị đánh rơi xuống sàn sân khấu khi gã luống cuống cố giơ nó lên cao.
Nhưng không ai cười nhạo, không ai la ó. Không một lời phàn nàn nào được thốt ra. Tất cả đều kiên nhẫn chờ đợi con rồng. Và khi nó xuất hiện, nó đã không làm bất kỳ ai thất vọng.
Ngay khoảnh khắc con quái vật và "nạn nhân" biến mất, đèn rạp bật sáng. Hemsworth cũng không còn ở đó. Đám đông xôn xao bàn tán. Những tiếng xì xầm lấp đầy nhà hát mang phong cách kiến trúc Ai Cập tráng lệ, nổi bật với những tấm rèm đỏ rực và hàng cột trắng toát.
"Đi thôi!" Irene nói, lại nắm lấy tay Sherlock. Một hành động mà dạo gần đây cậu đã dần quen; và cậu phải thừa nhận, cậu cực kỳ thích điều đó.
Từng chút một, suốt mười tám tháng qua, kể từ khi vướng vào vụ án về tên ác tặc thoắt ẩn thoắt hiện *Spring Heeled Jack*, cậu đã để cô bước lại vào cuộc đời mình. Trong đêm phá giải vụ án đó, cuộc chạm trán tình cờ đến ngỡ ngàng trên phố với Thủ tướng Benjamin Disraeli cũng đã mở ra những thay đổi khác. Sherlock từng gần như gục ngã trước những sự kiện kinh hoàng tối hôm ấy, nhưng vị vĩ nhân đã khích lệ cậu tiếp tục theo đuổi ước mơ. Vì vậy, thay vì tránh xa các vụ án hình sự nguy hiểm cho đến khi trưởng thành như cậu vẫn tự nhủ, hay liều lĩnh lao đầu vào chúng như bản năng thôi thúc, cậu quyết định thử một hướng đi khác: tiếp tục cống hiến bản thân và tài năng thiên bẩm cho công lý, dù ở độ tuổi hãy còn rất trẻ. (Rốt cuộc, đây sẽ là sự nghiệp cả đời của cậu, nên cậu phải rèn luyện từ sớm.) Nhưng cho đến khi thực sự trở thành một người đàn ông, cậu chỉ được phép can dự từ xa. Thế là từ ngày đó, cậu bắt đầu giúp đỡ cảnh sát bất cứ khi nào có thể, nhưng theo một cách hoàn toàn mới: điều tra tội phạm từ xa... rồi tuồn manh mối cho con trai của Thanh tra Lestrade (người đã vui vẻ hứa sẽ giữ kín danh tính nguồn tin).
Sherlock và người chủ của mình đã có một khoảng thời gian tuyệt vời với công việc này tại tiệm thuốc cũ. Ông Bell thực sự chứng tỏ mình là một thám tử phòng khách sắc sảo, dù cậu thiếu niên thường nghĩ rằng ông lão đang vô cùng nhớ nhung cảm giác đích thân giúp cậu tóm cổ bọn tội phạm. Bell rất thích kể lại trận giáp lá cà giữa ông và *Spring Heeled Jack* trên nền đá cuội ở khu ổ chuột Bethnal Green.
"Chàng trai của thầy! Đó là một đòn *Bellitsu* — môn võ tự vệ do chính thầy sáng chế — tuyệt hảo, phải không? Thầy tin chắc hắn đã vãi ra quần vì sợ hãi khi thấy thầy tiến đến. Khăn chiến binh quấn quanh sọ, quần tất chiến binh ôm sát cặp đùi nam tính, cơ mông thầy căng cứng như những vòng xoắn của —"
"Chúng ta không cần kể lại phần đó đâu, thưa thầy."
"... Không cần sao?"
"Vâng thưa thầy, quá nhiều chi tiết luôn làm hỏng một câu chuyện hay."
"Chà, ừm, cháu nói có lý đấy, hiệp sĩ trẻ của thầy. Dù sao đi nữa, đêm đó chúng ta thực sự đã rơi vào tình thế ngàn cân treo sợi tóc, và thầy nhớ rất rõ rằng..."
Ông cứ lải nhải mãi, cho đến khi Sherlock đứng dậy rời khỏi phòng, bỏ mặc ông lão vẫn đang thao thao bất tuyệt. Thường thì, Sigerson Bell đã ngủ say sưa khi cậu quay lại.
Holmes đã trưởng thành hơn rất nhiều về mọi mặt trong suốt khoảng một năm qua. Cậu hiện dành phần lớn thời gian làm trợ giảng tại Trường Snowfields, và chỉ đóng vai trò học sinh trong một hai lớp học đặc biệt. Giờ đây, cậu đã cao hơn Irene — người vốn có vóc dáng như tượng tạc — đến ba bốn inch (gần mười phân). Cô nói cô rất thích điều đó. Và dù cô cũng nói rằng cô ước cậu vẫn tiếp tục trực tiếp truy bắt tội phạm, cô hiểu việc cậu giữ khoảng cách với những nỗ lực ấy, cùng lối sống cẩn trọng hơn, đang mang họ xích lại gần nhau. Cậu không còn tự chuốc lấy hiểm nguy nữa, nên cô cảm thấy an toàn khi ở bên cậu. Cô cũng trân trọng việc cậu không còn chế nhạo những tham vọng "không đúng mực" của cô. Năm nay, Irene Doyle không chỉ hát ở nhà. Cô đang theo học thanh nhạc và thậm chí, một hai lần, đã bước lên sân khấu tại vài phòng trà danh giá ở vùng ngoại ô để thực sự hát trước công chúng. Cả cha cô lẫn người anh trai kế được nuông chiều thái quá, Paul, đều không hề hay biết chuyện này. Cô không từ bỏ bất cứ điều gì mình tin tưởng, kể cả những quan điểm chính trị cấp tiến mới mẻ của mình. Dù về nhiều mặt, cô đã khác xa so với lần đầu Sherlock gặp gỡ, cô vẫn luôn giữ vững niềm tin mãnh liệt vào mọi việc mình làm. Cô đã như thế khi cùng cha đến thăm các tù nhân trong ngục và giúp đỡ người nghèo, và cô sẽ mãi mãi như thế. Cô mang trong mình một tinh thần bất khuất.